Fiodor Iwanowicz Szalapin (1873–1938) — wielki artysta operowy i prawdziwie znacząca postać dla Rosji na początku XX wieku. Posiadający wspaniały głos i wyjątkowy talent sceniczny, błyszczał na stołecznych scenach, odbywał tournée po świecie i wywarł ogromny wpływ na rozwój sztuki operowej. Jego współcześni mówili, że Szalapin wchodzi na scenę nie po to, by grać, ale by żyć życiem swoich bohaterów. Jego Boris Godunow był wcieloną tragedią cara, rozdartego przez władzę i sumienie, jego Mefistofeles — wcieleniem diabelskiego pokuszenia, wciągającego w otchłań...
Żywy i szyderczy umysł, charyzma i artystyczność, które przyczyniły się do scenicznych sukcesów Fiodora Iwanowicza, nieustannie gromadziły wokół niego najważniejszych przedstawicieli kulturalnego nieboskłonu epoki. Wspomnienia o losowych spotkaniach i swoim zdumiewającym twórczym wzniesieniu się na szczyty operowej chwały Fiodor Szalapin przedstawił w dwóch wspaniałych książkach autobiograficznych: „Strony z mojego życia” (1916), napisanej przy współpracy Maksima Gorkiego, oraz „Maska i dusza” (1932). Obie one — szczere, przenikliwe i pełne humoru opowiadanie o tym, jak kształtowała się fortuna wielkiego mistrza. Ta niezwykła biograficzna dwoistość daje nam możliwość porównania „dwóch Szalapinów” — słynnego rosyjskiego artysty w zenicie chwały, którego spojrzenie jest pełne nadziei na przyszłość, oraz światowej sławy, paryskiego emigranta, myślami rozważającego przeszłość.
W załączniku publikowane są wspomnienia o Szalapinie, pozostawione przez jego przyjaciół: książka „Szalapin. Spotkania i wspólne życie” Konstantina Korowina oraz biograficzny szkic „Szalapin” Iwana Bunina.