Teoria i metodologia historii: Podręcznik dla uczelni wyższych

Obecnie znaczenie teorii i metodologii historii jest głęboko dostrzegane przez profesjonalne środowisko. Podjęto ważne kroki w utrwaleniu podobnej wiedzy na poziomie procesu edukacyjnego. Teoretyczna wizja jest istotna dla historyków jako narzędzie, za pomocą którego można uzyskać nowe spostrzeżenia, pogłębić uogólnienia przeszłości.

W podręczniku zwrócono uwagę na zaznajomienie się nie tylko z klasyką, ale także z współczesnym stanem teorii nauki historycznej oraz podstawowymi metodami stosowanymi w badaniach historycznych. Książka składa się z dwóch głównych bloków – teoretycznego i metodologicznego. W pierwszym bloku badane są różne interpretacje procesu historycznego od starożytności po czasy współczesne, przedstawione są najważniejsze współczesne podejścia i koncepcje. Drugi blok podręcznika poświęcony jest narzędziom metodologicznym historyka. Rozpatrywane są zasady budowania naukowych teorii, dlatego czytelnicy zapoznają się z pracami takich autorytetów w dziedzinie metodologii nauki, jak K. Popper, T. Kuhn, I. Lakatos. Następnie omawiane są ogólne metody naukowe: obserwacja, eksperyment, modelowanie. Pokazano specyfikę nauk społecznych i humanistycznych. Przedstawiono metody analizy teoretycznej: porównanie, analizę i syntezę. Określoną uwagę poświęcono metodom krytyki źródła historycznego i historycznej hermeneutyce.

Podręcznik jest przeznaczony dla studentów, którzy studiują kurs „Teoria i metodologia historii” zgodnie z nowym standardem edukacyjnym w programie studiów licencjackich w kierunku „historia”, dla doktorantów; interesuje również szerokie grono czytelników zainteresowanych historią.