O teatrze

Włodzimierz Iwanowicz Niemirovicz-Danczenko (1858–1943) — znany reżyser, pedagog, jeden z założycieli (razem z K. S. Stanisławskim) Moskiewskiego Teatru Artystycznego. Do końca życia kierował MCHAT, był jego dyrektorem i artystycznym przewodniczącym. To właśnie Niemirovicz-Danczenko ma zasługę odkrycia dramaturgii Czechowa: w 1898 roku on, znany wówczas dramaturg, udało mu się namówić swojego bliskiego przyjaciela A. P. Czechowa, aby oddał do Teatru Artystycznego nieudany na scenie cesarskiej „Łabędź”. Książka wspomnień „Z przeszłości”, która weszła do tego wydania, — to nie tylko autobiografia W. I. Niemirowicza-Danczenki, ale także fascynująca opowieść o głównym dziele jego życia, teatrze. Wśród postaci książki — Stanisławski, Czechow, Gorki, Tołstoj, Ermołowa, Meyerhold, znane mchatowskie „stare ludzie” — aktorzy starszego pokolenia. Kulisy życia, próby, premiery, walka z cenzurą — wszystko to pod piórem Niemirowicza-Danczenki przedstawia się w żywych, jasnych barwach. Wspomnienia W. I. Niemirowicza-Danczenki organicznie uzupełniają jego artykuły, w których odkrywa sekrety scenicznego czaru Gogola, złożoności wystawienia Dostojewskiego, Ostrowskiego i Tołstoja, a także, oczywiście, Czechowa.