Car Iwan IV Groźny

Pierwszy car państwa moskiewskiego Iwan Wasiliewicz (1530–1584), który otrzymał ludowe miano „Groźnego”, – jedna z najbardziej majestatycznych postaci w panteonie historii Rosji. Za jego czasów Ruś-Moskiewia przekształciła się w wielkie mocarstwo światowe, stając się zarówno pod względem znaczenia, jak i istoty spadkobierczynią wielkiego rzymskiego chrześcijańskiego imperium – Trzecim Rzymem, którego znaczenia w światowej geopolityce nikt nie mógłby zaprzeczyć. Od kilku wieków wokół postaci tego człowieka i jego polityki toczą się światopoglądowe pasje. Niektórzy autorzy poświęcają wiele sił i słów na moralne „obalenie” pierwszego cara, bezpodstawnie przypisując mu „złoczyństwa”, których w rzeczywistości w większości nie popełnił. Inni starają się wynieść Iwana Wasiliewicza na historyczny piedestał, a niektórzy jeszcze bardziej opowiadają się za jego wyniesieniem do grona Świętych Bożych. Niniejsze badanie wybitnego krajowego historyka, doktora nauk historycznych Aleksandra Nikołajewicza Bochanowa (1944–2019), ma na celu przedstawienie adekwatnego portretu Iwana Groźnego, człowieka i polityka, – w rzeczywistych okolicznościach czasu i miejsca. Opierając się na różnych dokumentalnych świadectwach, wykorzystując szerokie dziedzictwo historiograficzne, autor obala stare kłamliwe ideologiczne mity, ukazując źródła i korzenie ich pochodzenia.