Zębatki i potwory: co to jest nauka o ekonomii i czym powinna być

Technologie cyfrowe, big data, giganty technologiczne, uczenie maszynowe i sztuczna inteligencja wywołują rewolucję zarówno w narzędziach nauki o ekonomii, jak i w zjawiskach, które bada, rozumie i stara się kształtować. W swojej książce „Zębatki i potwory” Diana Koyl bada poważne problemy i nowe możliwości, przed którymi staje współczesna gospodarka, oraz analizuje, co należy zrobić, aby pomóc politykom poradzić sobie z globalnymi wyzwaniami – od skutków pandemii i nierówności po spowolnienie wzrostu i kryzys klimatyczny. Według Koyl tradycyjna nauka o ekonomii wciąż postrzega ludzi jako „zębatki” – racjonalnych, kalkulujących, niezależnych agentów działających w ściśle określonych warunkach. Jednak cyfrowa gospodarka jest znacznie bardziej zdominowana przez „potwory” – niekontrolowane, narastające jak kula śnieżna i społecznie uwarunkowane nieznane. Co gorsza, postrzegając ludzi jako zębatki, sama ekonomia rodzi potwory, pozostając bez narzędzi do zrozumienia nowych problemów. W związku z tym Koyl stawia ważne pytania: czy indywidualizm ekonomiczny jest aktualny w erze cyfrowej, czy nie nadszedł czas, aby na nowo zmierzyć wzrost i postęp oraz czy ekonomia może być obiektywna, jeśli wpływa na to, co bada?