Twórczość François Rabelais i kultura ludowa średniowiecza i renesansu

W proponowanej uwadze czytelnika książce wybitnego rosyjskiego filologa i myśliciela M. M. Bachtina powieść François Rabelais „Gargantua i Pantagruel” staje się punktem wyjścia autorów refleksji nad naturą komizmu i jego wcieleniami w różnych gatunkach i stylach mowy, o formach i funkcjach cielesności charakterystycznych dla ludowej kultury średniowiecza i renesansu. Autor rozwija teorię niskiej kultury śmiechu, która w wspomnianych epokach przeciwstawiała się „poważnej” oficjalnej kulturze, była przeniknięta karnawałowym „patosem zmian i odnowień”, „świadomością wesołej względności dominujących prawd i władz” oraz odzwierciedlała ludową wiarę w nieustanne odnawianie życia, pozwalając człowiekowi poczuć współudział w uniwersum (koncepcja „groteskowego ciała zbiorowego”). Zakończona w 1940 roku i opublikowana ćwierć wieku później, w 1965 roku, monografia Bachtina określiła na dziesięciolecia przyszły rozwój światowej nauki o literaturze. Jej publikacja w tym wydaniu uzupełniona jest artykułem „Rabelais i Gogol”, który nie znalazł się w głównym tekście badania i rzuca dodatkowe światło na jego kluczowe idee.