Główne teoretyczne dzieło wybitnego krajowego historyka, geografa i myśliciela L.N. Gumilowa poświęcone jest opisaniu praw funkcjonowania etnosfery jako formy istnienia gatunku Homo sapiens na planecie Ziemia. Aby wyjaśnić te prawa, autor wprowadził do obiegu naukowego odkryte przez siebie zjawiska: pasjoność, pole etniczne, fazy etnogenezy, pozytywną i negatywną komplementarność, superetnosy, antysystem, etniczna chimera itd. Książka daje odpowiedzi na wiele pytań, których aktualność znacznie wzrosła w ostatnim czasie. Dlaczego ludzkość dzieli się na etnosy? Co cementuje różnych, często niepodobnych do siebie ludzi w jedną etniczną całość — naród? Czym jest cywilizacja? Jaki jest czas życia superetnosów? Dlaczego nie można stworzyć jednej religii i wspólnej kultury dla całej ludzkości? Dlaczego niektóre narody mogą pokojowo współistnieć z sąsiadami, a inne ciągle dążą do dominacji i zajmowania cudzych ziem i zasobów? Czym są antysystemy, jakie są przyczyny ich powstawania, charakter i konsekwencje działalności? Autorem wstępu do książki L.N. Gumilowa „Etnogeneza i biosfera Ziemi” jest I.S. Szyszkina. Książka zawiera listę literatury, indeks nazwisk postaci historycznych, indeks nazwisk cytowanych autorów, spis ilustracji i tabel. Ta książka pomoże refleksyjnym czytelnikom zrozumieć zawirowania współczesnego niespokojnego świata, w którym na naszych oczach zachodzi zderzenie cywilizacji opartych na diametralnie przeciwstawnych systemach wartości. Książka jest adresowana do historyków, geografów, filozofów, etnologów i szerokiego kręgu zainteresowanych czytelników.
